Dziś: wtorek,
19 lutego 2019 roku.
Przegląd do nr 586 – luty 2019 r.
Kultura
Osobistości

2 lutego 1919 roku urodził się znakomity polski satyryk, grafik i rysownik, autor karykatur, aforyzmów i fraszek, a także plakatów, ilustracji książkowych i prasowych oraz scenografii teatralnych Zbigniew Lengren. Przez większość kariery zawodowej związany z tygodnikiem „Przekrój”, w którym publikował serię rysunkową z roztargnionym Profesorem Filutkiem i jego psem Filusiem. Jeden z pionierów powojennego komiksu prasowego w Polsce.

Współpracował również z innymi czasopismami, ze „Szpilkami”, „Światem”, „Playboyem”.  Pisywał także teksty literackie, tworzył filmowe plakaty, recytował, prowadził konferansjerkę. Na wniosek...

 
Sztuka


Zofia Stryjeńska
(1891 - 1976)

Przed wojną budziła podziw i zazdrość, zaznała wielkiej sławy i należała do elity kulturalnej międzywojennej Polski. Jak wielu artystów po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w swoich obrazach sławiła polski folklor, kwintesencję polskiej wsi.

Była osobą niezwykle ekscentryczną. Miała do tego prawo. Walczyła przez całe życie. I to na czterech frontach: artystycznym, finansowym, miłosnym i macierzyńskim. Jako sławna malarka, pod koniec życia borykała się z biedą i niechęcią zawistnych. Jako artystka musiała pogodzić się z tym, że jej obrazy w Polsce bezczelnie eksploatowano, wydając na...

 
Niewymyślnie o wielkich

Henryk Adam Aleksander Pius Sienkiewicz - powieściopisarz, nowelista, dziennikarz, publicysta. Pierwszy polski laureat literackiej Nagrody Nobla (1905 r.), wielbiony przez pokolenia rodaków za budzenie poczucia narodowej wspólnoty i patriotycznego ducha. Urodził się 5 maja 1846 roku w Woli Okrzejskiej na Podlasiu, zmarł 15 listopada 1916 roku w Vevey w Szwajcarii. W 2019 roku wypada 173. rocznica jego urodzin, oraz 103. rocznica śmierci.

Pochodził ze zubożałej rodziny szlacheckiej z Podlasia (z herbem Oszyk). W Warszawie ukończył gimnazjum, następnie Szkołę Główną. Jego twórczość od początku cechował patriotyzm i charakterystyczna dla epoki, w której tworzył, praca u podstaw. Najważniejszymi jego dziełami były: “Ogniem i mieczem”,...

 
Spotkania twórców


Goście Poznania. Na zdjęciu (m. in.) od lewej - drugi: Stanisław Szewczenko, piąta: Teodozja Zariwna

Poznań dla poetów kojarzy się przede wszystkim z dwoma międzynarodowymi festiwalami literackimi - Międzynarodowym Listopadem Poetyckim i Międzynarodową Konferencją Poetycką. I ponadto jeszcze trzema Srebrnymi Pegazami, które widziałem podczas mojej pierwszej wizyty w mieście trzy lata temu. Po kolejnej prezentacji wieczorem wracaliśmy ulicą Świętego Marcina do hotelu „Lech”. Aleja chińskich kędzierzawych akacji ciągnęła się pomiędzy...

 
„Na pięciolinii”


Mychaiło Kulikowski (flet), Leonardo Rizzo (kompozytor), Maryna Tokarenko (organy), Tetjana Gnatiuk (reżyser i prezenter)

Biała Cerkiew może poszczycić się organami o 40 rejestrach wybudowanymi w 1990 roku przez znaną czeską firmę „Rieger-Kloss”, będącą jedną z największych i najstarszych na świecie firm produkujących organy.

Zostały one zainstalowane w zabytkowym kościele pw. Jana Chrzciciela na Górze Zamkowej w samym centrum miasta. Wspaniała akustyka kościoła sprawia, że zaliczany on jest...

 
Muzyka klasyczna na instrumenty ludowe

Międzynarodowy projekt muzyczny pod taką dewizą wystartował w kijowskim Domu Aktora 4. października 2018 roku. Koncert inauguracyjny pt. Moniuszko, „Suka” i Kozak poświęcono 100-leciu odzyskania przez Polskę niepodległości i zbliżającej się (w przyszłym roku) 200-setnej rocznicy urodzin wybitnego polskiego nauczyciela, organisty i przede wszystkim polskiego kompozytora tworzącego muzykę nacechowaną narodowo - Stanisława Moniuszki.

Wybór Ukrainy na pierwszy kraj tego projektu nie jest przypadkowy, gdyż właśnie w Kijowie w roku 1873, po raz pierwszy (w granicach ówczesnego imperium carskiego) została wystawiona jego opera „Straszny Dwór”, dając początek...

 
XXVII Światowy Festiwal Poezji Marii Konopnickiej

Jako przedstawiciel Związku Polaków w Sztokholmie uczestniczyłem w XXVII Światowym Festiwalu Poezji Marii Konopnickiej w Przedborzu. Festiwalu mało, lub w ogóle nieznanym Polonii przebywającej w „krajach zachodu”, jak się okazało niezwykle popularnym na obszarze byłego Związku Radzieckiego. Wynika to oczywiście z faktu, że na tych terenach istnieje ogromna ilość mieszkańców z polskimi korzeniami wynikająca, bądź to z faktu, że stanowiły one w przeszłości terytorium Polski, bądź też są to potomkowie zesłańców z czasów carskich i późniejszych reżimu ZSRR.

Coś, co było dla mnie zaskoczeniem, to szacunek dla polskiej tradycji i historii Polski jako źródła dumy ze...

 
O dorobku pisarza

W tym roku Narodowe Czytanie, poświęcone było stuleciu Odzyskania Niepodległości przez Polskę.

Dyrektor „Domu Polskiego” w Kijowie przy Federacji Organizacji Polskich na Ukrainie pani Maria Siwko zaprosiła pana Radcę-Konsula Jacka Gocłowskiego, gości honorowych, absolwentów kursów języka polskiego, na kolejne Narodowe Czytanie, które odbyło się w pomieszczeniu muzeum Mykoły Łysenki, obok Domu Polskiego (nb. żoną wybitnego kompozytora i pianisty ukraińskiego była Polka Olga Lipska).

Pani Maria Siwko przedstawiła obecnym Radcę - Konsula Jacka Gocłowskiego, który powitał publiczność i opowiedział o twórczości Żeromskiego.

Potem zabrał głos gość...

 

Bajka ruska

Postarzał się car ojczulek, postarzał. Już nawet gołąbka własnymi rękami nie
mógł zadusić. Siedział na tronie złoty i zimny. Tylko broda mu rosła do podłogi
i niżej.
Rządził wtedy kto inny, nie wiadomo kto. Ciekawy lud zaglądał do pałacu przez
okno, ale Kriwonosow zasłonił okna szubienicami. Więc tylko wisielcy widzieli co
nieco.
W końcu umarł car ojczulek na dobre. Dzwony biły, ale ciała nie wynoszono.
Przyrósł car do tronu. Nogi tronowe pomieszały się z nogami carskimi. Ręka
wrosła w poręcz. Nie można go było oderwać. A zakopać cara ze złotym tronem –
żal.

Wojna

Pochód stalowych kogutów.
Chłopcy malowani wapnem.
Aluminiowe opiłki burzą domy.
Wyrzucają ogłuszające kule w powietrze
całkiem czerwone.
Nikt nie uleci w niebo.
Ziemia...

 
Inkongruencja


Palenie ksiąg heretyckich, obraz XV w.

W 1848 roku Święte Oficjum Kościoła Rzymskokatolickiego wpisało dzieła Adama Mickiewicza do Indeksu Ksiąg Zakazanych. Przyczyną tej radykalnej decyzji były ogłoszone drukiem tzw. "Prelekcje paryskie", cykl wykładów poświęconych literaturze słowiańskiej, które w latach 1841-44 wygłosił poeta w College de France.

Krytykował w nich Kościół Katolicki za sprzeniewierzenie się zasadom pierwotnego chrześcijaństwa, nadmierny dogmatyzm, skodyfikowanie wszystkich aspektów wiary, doraźne politykierstwo papieży. Jednocześnie jako jeden z najaktywniejszych...

 
Senat krakowskiej ASP ustanowił rok 2018 Rokiem Juliana Fałata


Z Litwy (w drodze), 1890. Akwarela, gwasz, papier

Wraz z impresjonistycznymi inspiracjami w obrazach z lat 90. odkrywane są japońskie schematy kompozycyjne – asymetryczne kadrowanie, duże połacie aktywnej „pustej” przestrzeni oraz znacznie czarnych detali (zaprzęgi w drodze

Malarz, akwarelista i rysownik, czołowy reprezentant malarstwa pejzażowego i rodzajowego, przedstawiciel starszej generacji Młodej Polski. Wykształcony w Krakowie i Monachium, odbył wiele artystycznych podróży w tym i podróż dookoła świata. W 1866 przebywał u Radziwiłłów w Nieświeżu, 1886-95 pracował...

 
Pod Pegazem

Ogłoszono nazwiska tegorocznych laureatów w VI edycji konkursu o jedną z najważniejszych nagród literackich w Polsce Nagrody im. Wisławy Szymborskiej.

Do tej nagrody o charakterze międzynarodowym mogą być zgłaszane tomy poetyckie wydane oryginalnie  po polsku lub w przekładzie na język polski. Spośród 236 tomów poetyckich wystawionych do konkursu jury wyłoniło pięć książek-finalistek.

Pierwszą nagrodę zdobył tom wierszy Julii Fiedorczuk. Poetka otrzymała wyróżnienie za tom "Psalmy", w którym sięga po jeden z najstarszych gatunków literackich, by opowiadać o współczesnych problemach.                                   

Poniżej polecamy do przeczytania utwory kilku laureatów...

 
Polska muzyka lat 50.


"Budujemy nowy dom" po raz pierwszy wykonał Chór Czejanda

Dekada kończącego się w Polsce stalinizmu i odwilży rozbrzmiewała muzyką wspieraną przez partię, niosącą komunistyczną pochwałę pracy, egzotyczną dla ucha dzisiejszego słuchacza, ale i zakazanym, rebelianckim jazzem, granym w zadymionych piwnicach ukrytych przed okiem oficjeli. Polska muzyka lat 50. to także przesiąknięte nostalgią orkiestry radiowe i pierwsze utwory rockandrollowe.

Budujemy nowy dom

W latach 50. zniszczenia wojenne wciąż były w Polsce widoczne na każdym kroku. II wojna światowa pochłonęła nie t ylko 6 milionów istnień, ale też zrównała z ziemią miasta...

 
Jubileusz

Музична академія в Кракові (Konserwatorium Towarystwa Muzycznego w Krakowie. 1888 – 1946; Państwowa Wyższa Szkoła Muzyczna. 1946 – 1979.   Із 1979 – Akademia Muzyczna w Krakowie) святкує  свій 130-річний ювілей. З цієї нагоди відбуваються численні мистецькі заходи як в Польщі, так і далеко за її межами, зокрема й в Україні, адже чимало наших співвітчизників свого часу навчалися, або нині студіюють тут. 

Палким ініціатором створення та розбудови цього музичного закладу став Владислав...

 
Передплатити „Dziennik Kijowski” можна протягом року в усіх відділеннях зв’язку України